Łuszczyca

Przyczyna tej choroby nie jest znana. Jej główne objawy to: tworzenie się drobnych, czerwonych grudek na skórze, szczególnie w okolicach wyprostnych stawów. Grudki te pokrywają się charakterystycznymi, łatwo odchodzącymi od podłoża łuskami. Zeskrobując łuski ma się wrażenie jakby się wiórkowało świecę stearynową. Stąd też w dermatologii istnieje właśnie pojęcie zastrzeżone tylko dla łuszczycy — objaw świecy stearynowej. Po oderwaniu łuski w jej miejsce pokazuje się punkcikowate krwawienie. Jest to też objaw charakterystyczny dla tej choroby. Łuszczyca jest chorobą nieuleczalną i charakteryzuje się stałymi nawrotami. Stosowane leczenie ma tu jedynie charakter objawowy.

Ropne choroby skóry

Istnieje wiele rodzajów zakażeń skóry bakteriami chorobotwórczymi. Zmiany ropne mogą mieć charakter uogólniony lub też pojedynczego lub pojedynczych ognisk. Do tej grupy schorzeń zaliczamy wspomniane już w poprzednich rozdziałach książki potówki, mnogie ropnie skóry, spotykane najczęściej w wieku niemowlęcym, liszajec pospolity u dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym, czyraki i pojedyncze ropnie. Głębokie nacieki ropne określamy mianem ropowic. Wszystkie te choroby wymagają zarówno leczenia miejscowego, które może być zachowawcze, lub chirurgicznego, a także leczenia ogólnego, które polega na wzmocnieniu odporności ogólnoustrojowej. Zawsze w przypadkach ropnych zmian na skórze dziecka należy się zwrócić o pomoc do lekarza. Aby jednak uniknąć zakażeń skóry, trzeba przede wszystkim systematycznie dbać o przestrzeganie wszystkich zasad higieny i pielęgnowania, prawidłowo żywić dziecko, nie przegrzewać.

Grzybice skóry

Oprócz zakażeń bakteryjnych i wirusowych skóry możemy mieć także do czynienia ze zmianami wywołanymi przez różnego rodzaju gatunki grzybów. Schorzenia te określamy mianem grzybic.
Zakażenia grzybicze dotyczą albo naskórka i wówczas określamy je jako powierzchowne, lub też sięgają głębokich warstw skóry. Zakażenia grzybicze mogą dotyczyć zarówno owłosionej, jak i nieowłosionej skóry. Najbardziej rozpowszechnione są dwa rodzaje grzybic skóry: grzybica strzygąca i grzybica woszczy-nowa.
Grzybica strzygąca. Obie jej odmiany, powierzchowna i głęboka, dotyczą owłosionej skóry głowy. Tworzą się tu albo pojedyncze ogniska albo też całe skupiska zmian, w których zauważyć można połamane włosy, pod którymi skóra pokryta jest drobnym łupieżem. W grzybicy głębokiej tworzą się twarde guzy, które z kolei rozmiękają i z ich wnęk wydobywa się gęsta treść ropna. Leczona prawidłowo grzybica strzygąca nigdy nie pozostawia blizn.
Grzybica woszczynowa. Do zakażenia tego rodzaju grzybem dochodzi często przez używanie wspólnych grzebieni, szczotek itp. Podobnie jak w grzybicy strzygącej i tutaj proces dotyczy owłosionej skóry głowy, a mówiąc ściślej torebki włosowej, skąd zakażenie rozprzestrzenia się na całą długość włosa. Zmianom we włosach towarzyszy silne zapalenie skóry, które doprowadza do powstania blizn i trwałego wyłysienia. Obserwuje się wyraźne zmatowienie włosów, a ich zapach przypomina woń mysiej nory. W obu opisanych wyżej rodzajach grzybic rozpoznanie kliniczne potwierdza się dodatkowo badaniem mikroskopowym włosów. Lekiem z wyboru w tych schorzeniach jest preparat o nazwie gryzeofulwina. Chore dziecko musi być zawsze w tych przypadkach leczone przez dermatologa.
Niezależnie od opisanych wyżej grzybic skóry owłosionej, istnieją także grzybice skóry nieowłosionej, grzybice paznokci.
Należy wiedzieć o tym, że np. nadmierne szafowanie w całym lecznictwie antybiotykami, :to znaczy podawanie ich wszędzie tam, gdzie nie ma ku temu poważnych wskazań lekarskich, sprzyja powstawaniu grzybic skóry, a także innych narządów.

Świerzb

Jest to typowa choroba brudnych rąk. Do zakażenia dochodzi przez bezpośredni kontakt z chorym albo przez różnego rodzaju przedmioty codziennego użytku (wspólna z chorym pościel, ręcznik).
Świerzb wywołuje pasożyt zwierzęcy zwany świerzbowcem. Drąży on w skórze, podobnie jak kret w ziemi, długie i wielokształtne tunele. Głównym objawem świerzbu jest swędzenie całego ciała, szczególnie nocą. Pasożyt samica w wydrążonych tunelach składa jajka. Następnie na skórze pojawiają się (szczególnie na rękach i zgięciach skóry) wykwity, które na skutek drapania ulegają zakażeniu bakteriami.
Dla potwierdzenia rozpoznania chore miejsca na skórze smaruje się atramentem. Następnie myjemy skórę wodą. U chorego dziecka po umyciu zostaną wyraźne ślady atramentu w tunelach wydrążonych przez świerzbowca. Leczenie świerzbu polega na smarowaniu całego ciała, z wyjątkiem twarzy, tzw. maścią Wilkinśona, preparatami Novoscabin lub Crotamiton przez trzy dni. W czasie kuracji nie należy zmieniać bielizny i pościeli dziecka, dopiero po kuracji.

Wszawica

Mimo niewątpliwej poprawy stanu sanitarnego w naszym kraju, a także większej dbałości społeczeństwa o higienę osobistą, nadal jeszcze tu i ówdzie spotyka się wszawicę w większych zbiorowiskach dzieci, takich jak przedszkola czy szkoły. Po prostu dzieci zakażają się od tych, które są zaniedbane pod względem higienicznym.
U ludzi spotyka się najczęściej wszy głowowe, odzieżowe lub łonowe. U dzieci zdecydowanie przeważa wszawica głowowa. Najniebezpieczniejsza jest wesz odzieżowa przenosząca zarazki duru plamistego. Wesz składa jaja zwane gnidami, które przyczepiają się do nasad włosów i trudno je stamtąd usunąć.
Najlepszym lekarstwem jest częste i dokładne mycie głowy, a następnie zlewanie jej octem sabadylowym lub płynem Dela-cet. Po zmoczeniu głowy jednym z tych preparatów trzeba na kilka godzin owinąć głowę ręcznikiem, a potem umyć i dokładnie wyczesać gęstym grzebieniem. Zabiegi te wykonujemy tak długo, dopóki nie zlikwidujemy wszystkich wszy i gnid. W czasie "kuracji" powinno dziecko pozostać przez trzy dni w domu i nie uczęszczać do przedszkola czy szkoły. Wykrycie u dziecka wszawicy nie może być powodem publicznego wyśmiewania i napiętnowania.