

- Jak pielęgnować dziecko
- Rodzice
- Dziecko źródłem radości
- Kontakt fizyczny i inne więzy
- Surowość czy pobłażanie
- Ku jakim celom zmierzacie wychowując dziecko?
- Żyjemy bez złudzeń
- Dlaczego nasze dzieci powinny mieć ideały?
- Rodzice też są ludźmi
- Wątpliwości rodziców to zjawisko normalne
- Przyczyny braku satysfakcji
- Ojciec podporą w okresie ciąży i połogu żony
- Zmienia się społeczny model rodziny
- W zindustrializowanych społeczeństwach
- Potrzeby emocjonalne dzieci
- Potrzeby emocjonalne po 3 roku życia
- Kto będzie się zajmował codzienną opieką
- System dziennej opieki rodzinnej dla dzieci poniżej 2 i 3 roku życia
- Rola ojca w rodzinie
- Współżycie z dziadkami
- Gdy matka wraca z dzieckiem do domu
- Wyposażenie niezbędne
- Inne wyposażenie
- Ubranie
- Bielizna pościelowa
- Wyposażenie przydatne
- Przyrządzania mieszanek: wyposażenie
- Narodziny dziecka
- Okres noworodkowy
- Okres noworodkowy cz. 2
- Okres noworodkowy cz. 3
- Okres noworodkowy cz. 4
- Okres noworodkowy cz. 5
- Okres noworodkowy cz. 6
- Okres noworodkowy cz. 7
- Okres noworodkowy cz. 8
- Okres noworodkowy cz. 9
- Okres noworodkowy cz. 10
- Okres noworodkowy cz. 11
- Okres noworodkowy cz. 12
- Okres noworodkowy cz. 13
- Okres noworodkowy cz. 14
- Okres poniemowlęcy
- Okres poniemowlęcy cz. 2
- Okres poniemowlęcy cz. 3
- Okres poniemowlęcy cz. 4
- Okres przedszkolny
- Okres przedszkolny cz. 2
- Okres przedszkolny cz. 3
- Okres szkoły podstawowej
- Okres szkoły podstawowej cz. 2
- Okres szkoły podstawowej cz. 3
- Okres pokwitania
- Okres pokwitania cz. 2
- Okres pokwitania cz. 3
- Okres pokwitania cz. 4
- Okres pokwitania cz. 5
- Problemy wieku rozwojowego
- Problemy wieku rozwojowego cz. 2
- Problemy wieku rozwojowego cz. 3
- Problemy wieku rozwojowego cz. 4
- Problemy wieku rozwojowego cz. 5
- Problemy wieku rozwojowego cz. 6
- Problemy wieku rozwojowego cz. 7
- Problemy wieku rozwojowego cz. 8
- Problemy wieku rozwojowego cz. 9
- Problemy wieku rozwojowego cz. 10
- Problemy wieku rozwojowego cz. 11
- Problemy wieku rozwojowego cz. 12
- Problemy wieku rozwojowego cz. 13
- Niektóre choroby wieku dziecięcego
- Niektóre choroby wieku dziecięcego cz. 2
- Niektóre choroby wieku dziecięcego cz. 3
- Choroby tkanki łącznej
- Choroby jamy ustnej
- Choroby jamy ustnej cz. 2
- Choroby jamy ustnej cz. 3
- Choroby uszu
- Choroby układu oddechowego
- Choroby układu oddechowego cz. 2
- Choroby układu krążenia
- Choroby układu trawiennego
- Choroby układu trawiennego cz. 2
- 1. POJĘCIE ZDROWIA
- 1. POJĘCIE ZDROWIA cz. 2
- 1. POJĘCIE ZDROWIA cz. 3
- 2. OCHRONA ZDROWIA A OCHRONA ŚRODOWISKA ŻYCIA
- 2. OCHRONA ZDROWIA A OCHRONA ŚRODOWISKA ŻYCIA cz. 2
- 2. OCHRONA ZDROWIA A OCHRONA ŚRODOWISKA ŻYCIA cz. 3
- 2. OCHRONA ZDROWIA A OCHRONA ŚRODOWISKA ŻYCIA cz. 4
- Rola jednostki w ochronie zdrowia
- 3. STAN ZDROWIA LUDNOŚCI POLSKIEJ
- 3. STAN ZDROWIA LUDNOŚCI POLSKIEJ cz. 2
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 2
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 3
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 4
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 5
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 6
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 7
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 8
- 4. ROLA ŻYWIENIA W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 9
- Pożywienie
- Pożywienie cz. 2
- Charakterystyka grup produktów spożywczych
- Charakterystyka grup produktów spożywczych cz. 2
- Przebieg trawienia i wchłanianie składników odżywczych
- Przebieg trawienia i wchłanianie składników odżywczych cz. 2
- Mechanizmy regulacji metabolizmu
- Regulacja hormonalna
- Zaburzenia równowagi metabolicznej — wadliwy stan odżywienia
- Wpływ żywienia na proces rozwoju
- Sposób żywienia a odporność na zakażenia
- Metody badań nad zapotrzebowaniem człowieka na składniki odżywcze
- Metody badań nad zapotrzebowaniem człowieka na składniki odżywcze cz. 2
- Metody badań nad zapotrzebowaniem człowieka na składniki odżywcze cz. 3
- Metody badań nad zapotrzebowaniem człowieka na składniki odżywcze cz. 4
- Zasady zestawiania dobowych racji pokarmowych
- Nadzór nad żywnością
- 5. ROLA AKTYWNOŚCI RUCHOWEJ W ROZWOJU CZŁOWIEKA
- 5. ROLA AKTYWNOŚCI RUCHOWEJ W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 2
- 5. ROLA AKTYWNOŚCI RUCHOWEJ W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 3
- 5. ROLA AKTYWNOŚCI RUCHOWEJ W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 4
- Rozwój psychomotoryczny
- Rozwój psychomotoryczny cz. 2
- Rozwój psychomotoryczny cz. 3
- Znaczenie aktywności ruchowej w procesie wychowania
- Znaczenie aktywności ruchowej w procesie wychowania cz. 2
- Ruch a rozwój człowieka
- Ruch a rozwój człowieka cz. 2
- Ruch a rozwój człowieka cz. 3
- Przestrzenne ułożenie ciała
- Znaczenie kultury fizycznej
- Znaczenie kultury fizycznej cz. 2
- Znaczenie kultury fizycznej cz. 3
- 6. ROLA ŚRODOWISKA BIOGEOGRAFICZNEGO W ROZWOJU CZŁOWIEKA
- Budowa i działanie układu oddechowego i układu krążenia
- Budowa i działanie układu oddechowego i układu krążenia cz. 2
- Znaczenie klimatu dla zdrowia i rozwoju
- Znaczenie klimatu dla zdrowia i rozwoju cz. 2
- Mikroklimat a zdrowie
- Zanieczyszczenie środowisk bytowania człowieka
- Światło a zdrowie
- Dostosowanie środowiska do potrzeb ucznia
- Dostosowanie środowiska do potrzeb ucznia cz. 2
- Dostosowanie środowiska do potrzeb ucznia cz. 3
- 7. ROLA WARUNKÓW BYTOWYCH, TRYBU ŻYCIA I CZYNNIKÓW EMOCJONALNYCH W ROZWOJU BIOLOGICZNYM I WYNIKACH W NAUCE
- 7. ROLA WARUNKÓW BYTOWYCH, TRYBU ŻYCIA I CZYNNIKÓW EMOCJONALNYCH W ROZWOJU BIOLOGICZNYM I WYNIKACH W NAUCE cz. 2
- Organizacja dnia dziecka
- Higiena i organizacja dnia szkolnego
- Higiena i organizacja dnia szkolnego cz. 2
- Higiena i organizacja dnia szkolnego cz. 3
- Higiena i organizacja dnia szkolnego cz. 4
- Zdrowotne przyczyny i skutki niepowodzeń szkolnych
- Zdrowotne przyczyny i skutki niepowodzeń szkolnych cz. 2
- Zdrowotne przyczyny i skutki niepowodzeń szkolnych cz. 3
- Zdrowotne przyczyny i skutki niepowodzeń szkolnych cz. 4
- 8. SYSTEM I SPOSÓB DZIAŁANIA ZAKŁADÓW WYCHOWANIA I NAUCZANIA W POLSCE A ROZWÓJ BIOLOGICZNY DZIECKA
- 8. SYSTEM I SPOSÓB DZIAŁANIA ZAKŁADÓW WYCHOWANIA I NAUCZANIA W POLSCE A ROZWÓJ BIOLOGICZNY DZIECKA cz. 2
- 8. SYSTEM I SPOSÓB DZIAŁANIA ZAKŁADÓW WYCHOWANIA I NAUCZANIA W POLSCE A ROZWÓJ BIOLOGICZNY DZIECKA cz. 3
- 8. SYSTEM I SPOSÓB DZIAŁANIA ZAKŁADÓW WYCHOWANIA I NAUCZANIA W POLSCE A ROZWÓJ BIOLOGICZNY DZIECKA cz. 4
- 9. GENETYCZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU CZŁOWIEKA
- Molekularne podstawy dziedziczności
- Molekularne podstawy dziedziczności cz. 2
- Molekularne podstawy dziedziczności cz. 3
- Geny a cechy — formowanie fenotypu
- Kształtowanie się cech ilościowych
- Kształtowanie się cech ilościowych cz. 2
- Pokrewieństwo a podobieństwo
- Pokrewieństwo a podobieństwo cz. 2
- Pokrewieństwo a podobieństwo cz. 3
- Pokrewieństwo a podobieństwo cz. 4
- Pokrewieństwo a podobieństwo cz. 5
- Wpływy paragenetyczne i matczyne
- 10. ROLA HORMONÓW W ROZWOJU CZŁOWIEKA
- 10. ROLA HORMONÓW W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 2
- 10. ROLA HORMONÓW W ROZWOJU CZŁOWIEKA cz. 3
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 2
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 3
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 4
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 5
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 6
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 7
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 8
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 9
- 11. SPECYFIKA POSZCZEGÓLNYCH OKRESÓW ROZWOJU ONTOGENETYCZNEGO CZŁOWIEKA cz. 10
- Okres względnej stabilizacji
- Okres starości
- Wiek w latach
- 12. RYTMY BIOLOGICZNE U CZŁOWIEKA
- Rytmika sezonowa
- Rytmika sezonowa cz. 2
- Rytmika okolodobowa
- Skutki zaburzenia biorytmów
- 13. TENDENCJA PRZEMIAN
- Przyczyny tendencji przemian
- Przyczyny tendencji przemian cz. 2
- Przyczyny tendencji przemian cz. 3
- Wpływy środowiskowe
- Wpływy środowiskowe cz. 2
- 14. POTRZEBY WYCHOWAWCZE I PIELĘGNIARSKIE W POSZCZEGÓLNYCH OKRESACH ROZWOJU Z BIOMEDYCZNEGO PUNKTU WIDZENIA
- 14. POTRZEBY WYCHOWAWCZE I PIELĘGNIARSKIE W POSZCZEGÓLNYCH OKRESACH ROZWOJU Z BIOMEDYCZNEGO PUNKTU WIDZENIA cz. 2
- 14. POTRZEBY WYCHOWAWCZE I PIELĘGNIARSKIE W POSZCZEGÓLNYCH OKRESACH ROZWOJU Z BIOMEDYCZNEGO PUNKTU WIDZENIA cz. 3
- Noworodek wcześniak
- Okres niemowlęcy
- Żłobek jako instytucja zastępcza
- Wiek przedszkolny
- Młodszy wiek szkolny do okresu dojrzewania
- Młodszy wiek szkolny do okresu dojrzewania cz. 2
- Młodszy wiek szkolny do okresu dojrzewania cz. 3
- Młodszy wiek szkolny do okresu dojrzewania cz. 4
- 15. ZMIENNOŚĆ OBRAZU EPIDEMICZNEGO W CZASIE I PRZESTRZENI
- 15. ZMIENNOŚĆ OBRAZU EPIDEMICZNEGO W CZASIE I PRZESTRZENI cz. 2
- 15. ZMIENNOŚĆ OBRAZU EPIDEMICZNEGO W CZASIE I PRZESTRZENI cz. 3
- 15. ZMIENNOŚĆ OBRAZU EPIDEMICZNEGO W CZASIE I PRZESTRZENI cz. 4
- 15. ZMIENNOŚĆ OBRAZU EPIDEMICZNEGO W CZASIE I PRZESTRZENI cz. 5
- 15. ZMIENNOŚĆ OBRAZU EPIDEMICZNEGO W CZASIE I PRZESTRZENI cz. 6
- Przeciętne trwanie życia
- 16. ORGANIZACJA SŁUŻBY ZDROWIA
- Poradnie D, czyli poradnie dla dzieci zdrowych
- Choroby wieku dziecięcego i walka z nimi
- Choroby wieku dziecięcego i walka z nimi
- Ważniejsze choroby zakaźne dzieciństwa i młodości
- Ważniejsze choroby zakaźne dzieciństwa i młodości cz. 2
- Ważniejsze choroby zakaźne dzieciństwa i młodości cz. 3
- Przewlekłe choroby zakaźne
- Przewlekłe choroby zakaźne cz. 2
- Inne choroby pasożytnicze nie odgrywają w Polsce większej roli.
- Inne choroby pasożytnicze nie odgrywają w Polsce większej roli. cz. 2
- Inne choroby pasożytnicze nie odgrywają w Polsce większej roli. cz. 3
- 17. ZJAWISKA FIZJOPATOLOGII ROZWOJU
- Otyłość lub niedobory ciężaru ciała
- Zaburzenia dojrzewania płciowego
- Wady postawy i budowy ciała
- Wady wzroku
- Wady wzroku cz. 2
- Wady wzroku cz. 3
- Wady wzroku cz. 4
- Wady słuchu
- 18. ZABURZENIA ZDROWIA PSYCHICZNEGO CZŁOWIEKA WE WSPÓŁCZESNEJ CYWILIZACJI
- Przyczyny zaburzeń psychicznych
- Higiena psychiczna
- Odporność psychiczna
- 19. HIGIENA PRACY UMYSŁOWEJ
- 19. HIGIENA PRACY UMYSŁOWEJ cz. 2
- Zmęczenie i wypoczynek
- Zmęczenie i wypoczynek cz. 2
- Zmęczenie i wypoczynek cz. 3
- Zmęczenie i wypoczynek cz. 4
- 20. NERWICE
- 20. NERWICE cz. 2
- 20. NERWICE cz. 3
- 20. NERWICE cz. 4
- 21. NIEPRZYSTOSOWANIE SPOŁECZNE
- 21. NIEPRZYSTOSOWANIE SPOŁECZNE cz. 2
- Klasyfikacja i podział na formy kliniczne
- Klasyfikacja i podział na formy kliniczne cz. 2
- Toksykomania
- Samobójstwa i samouszkodzenia
- 22. ROZWÓJ I WYCHOWANIE SEKSUALNE
- 22. ROZWÓJ I WYCHOWANIE SEKSUALNE cz. 2
- 22. ROZWÓJ I WYCHOWANIE SEKSUALNE cz. 3
- Aktywność seksualna
- Aktywność seksualna cz. 2
- Aktywność seksualna cz. 3
- Aktywność seksualna cz. 4
- Patologia seksualna
- Patologia seksualna cz. 2
- Patologia seksualna cz. 3
- 23. WYCHOWANIE ZDROWOTNE
- 23. WYCHOWANIE ZDROWOTNE cz. 2
- 23. WYCHOWANIE ZDROWOTNE cz. 3
- 23. WYCHOWANIE ZDROWOTNE cz. 4
- METODY KONTROLI I NORMY ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEŻY
- METODY KONTROLI I NORMY ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEŻY cz. 2
- METODY KONTROLI I NORMY ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEŻY cz. 3
- Przyrządy i technika wykonywania pomiarów
- Pomiary obwodów
- Metoda siatek centylowych
- Metoda siatek centylowych cz. 2
- Metoda skorelowanych cech
- Metoda skorelowanych cech cz. 2
- Przewidywanie wielkości osobnika dorosłego
- Metoda punktowania
- Ocena zwinności — gibkości — równowagi
- Ocena wytrzymałości
- Wiek kostny
Higiena osobista ciężarnej powinna polegać generalnie na dbałości o wzorową ogólną czystość całego ciała, dbałości o uzębienie (leczyć próchnicę), właściwym, pełnokalorycznym, ale nie przesadnym żywieniu. Mycie i kąpiel powinny się odbywać pod prysznicem, a nie w wannie. Nie wolno używać (nigdy) tzw. okrągłych podwiązek do pończoch, co znacznie utrudnia krążenie krwi i sprzyja tworzeniu się żylaków kończyn dolnych. Ubiór powinien gwarantować pełną swobodę ruchów i nie powodować ucisku na brzuch. Wskazane jest noszenie obuwia na niskim obcasie. Nie należy też w czasie ciąży podnosić ciężarów powyżej pięciu kilogramów i wykonywać nadmiernie wyczerpujących prac fizycznych. Kobieta ciężarna powinna także unikać długich i męczących podróży. W żywieniu należy starać się o zwiększenie podaży witamin i soli mineralnych (wapń, fosfor itp.) oraz białka. Zdrowa kobieta ciężarna może poza tym prowadzić normalny tryb życia, uprawiać dostosowaną do swego stanu gimnastykę i wykonywać swe obowiązki domowe. Kobieta pracująca fizycznie oraz zatrudniona na stanowisku pracy szkodliwym dla zdrowia powinna być przeniesiona do lżejszej i bezpiecznej pracy jeszcze przed zajściem w ciążę.
Okres ciąży należy wykorzystać na odpowiednią gimnastykę i masaż brodawek piersiowych, aby w ten sposób ułatwić mającemu się narodzić dziecku ssanie pokarmu, zapoznać się z odpowiednią literaturą traktującą o pielęgnowaniu i żywieniu noworodka, a także przygotowywać pomału dom na przyjęcie dziecka.
Każde bóle brzucha w okresie ciąży, a także krwawienia z dróg rodnych, wysoka temperatura ciała, zmniejszenie się ilości oddawanego w ciągu doby moczu i obrzęki, są natychmiastowym wskazaniem do udania się do lekarza.
Ciąża nie jest przeciwwskazaniem do normalnego życia płciowego. Jedynie na 6—8 tygodni przed rozwiązaniem należy zaniechać stosunków płciowych.
Wielki wpływ na przebieg ciąży ma również atmosfera panująca w domu ciężarnej, a szczególnie stosunek męża do żony, który w tym okresie powinien być szczególnie serdeczny i troskliwy. Mąż powinien współuczestniczyć w radości z powodu prawidłowego rozwoju ciąży i razem z żoną oczekiwać na upragnione przez nich oboje dziecko. Ta zwiększona porcja czułości wobec żony w tym trudnym okresie ułatwi jej noszenie ciąży, a także ze spokojem pozwoli jej oczekiwać na zbliżający się poród.
Poród
Niezależnie od ustalonej daty porodu, istnieją ponadto pewne symptomy mówiące o jego zbliżaniu się. Na dwa tygodnie przed porodem obniża się dno macicy. Kobieta odczuwa to jako wielką ulgę, łatwiej się jej teraz oddycha, kiedy macica nie uciska już na przeponę. Kilka dni przed porodem mogą wystąpić nieregularne i trwające kilka godzin skurcze macicy, które określane są mianem bólów przepowiadających. Mogą się też w tym okresie pojawić zaróżowione upławy z dróg rodnych. Wreszcie następuje rozpoczęcie akcji porodowej, którą dzielimy na cztery okresy.
Okres pierwszy trwa różnie długo. Zależy to między^ innymi od tego, czy jest to poród pierwszy, czy któryś z kolejnych. Wiadomo, że pierwiastki rodzą zawsze dłużej od wieloródek. W pierwszym okresie porodu następuje przygotowanie kanału rodnego matki, tak aby donoszony płód mógł przezeń przejść bez przeszkód. Następuje więc rozwieranie się najpierw ujścia wewnętrznego, a potem ujścia zewnętrznego macicy. Przy pełnym rozwarciu następuje teraz drugi okres porodu, to znaczy przechodzenie płodu przez kanał rodny matki. Rozpoczynają się teraz znacznie silniejsze bóle, niż te, które towarzyszyły okresowi pierwszemu. Są to tzw. bóle parte (kurcze). Zostaje uruchomiony cały potężny mechanizm porodowy, w którym ogromną rolę odgrywają mięśnie macicy, mięśnie brzucha itp. Po którymś z kolei bólu partym w szparze sromowej ukazuje się główka dziecka, a następnie barki, tułów i kończyny. Na sali rozlega się w tym momencie głośny krzyk nowo narodzonego dziecka. Jest to bardzo radosny moment przede wszystkim dla matki, a także dla asystującego przy porodzie personelu medycznego. Po upływie kilku minut lekarz lub położna podwiązują w dwóch miejscach sznur pępowinowy, a następnie przecinają go nożyczkami. W ten sposób następuje definitywne oddzielenie płodu od matki (odpępnienie). Od tego momentu płód zaczynamy nazywać noworodkiem. Poród trwa jednak nadal. Jest to teraz jego trzeci okres, w czasie którego następuje odklejenie się i urodzenie łożyska (popłodu), które spełniło już swoją rolę i przestaje być potrzebne. Po odejściu łożyska następuje okres czwarty, który trwa około 2—4 godzin. W tym czasie następuje silne obkur-czenie się macicy i przez to zatamowanie krwawienia. Wiele osób, które nigdy nie widziały porodu i nagle znajdą się na sali porodowej przerażonych jest tak obfitym krwawieniem podczas porodu. Otóż nie ma powodu do obaw, gdyż nie jest to sama krew, a jedynie spora ilość wód płodowych tylko tą krwią zabarwiona.